họa chăng

Trời mưa to quá, họa chăng chuyến bay sẽ bị hoãn.

Định nghĩa

Phó từ:
- Có lẽ, có thể: Dùng để diễn tả một khả năng, một điều gì đó có thể xảy ra, nhưng thường với mức độ không chắc chắn cao, gần như là một sự suy đoán hoặc giả định yếu ớt.
- Biết đâu, e rằng: Thường dùng trong những tình huống giả định về một kết quả không mong muốn, thể hiện sự lo lắng hoặc dự đoán tiêu cực.

Ví dụ sử dụng

Phó từ:
- Công việc khó khăn thế này, họa chăng chỉ có anh ấy mới giải quyết được. (Công việc khó khăn như vậy, có lẽ chỉ có anh ấy mới giải quyết được.)
- Trời mưa to quá, họa chăng chuyến bay sẽ bị hoãn. (Trời mưa to quá, e rằng chuyến bay sẽ bị hoãn.)
- Anh ta đã đi xa lắm rồi, họa chăng còn nhớ tới bạn bè cũ. (Anh ta đã đi xa lắm rồi, biết đâu còn nhớ tới bạn bè cũ.)

Các cách sử dụng nâng cao

"Họa chăng" thường đứng ở đầu câu hoặc giữa câu để bổ nghĩa cho cả mệnh đề theo sau, thể hiện sự phỏng đoán.
- Họa chăng đến mùa thu, cô ấy mới trở về. (Có lẽ đến mùa thu, cô ấy mới trở về.)
Có thể dùng độc lập như một câu đáp lại, thể hiện sự đồng tình với một giả định không chắc chắn.
- A: "Lâu quá không gặp, không biết cậu ấy còn ở thành phố này không?" (Lâu quá không gặp, không biết cậu ấy còn ở thành phố này không?)
- B: "Họa chăng." (Có thể lắm.)

Biến thể và từ gần giống

Có lẽ: Phó từ, diễn tả khả năng xảy ra, mức độ chắc chắn thường cao hơn "họa chăng".
E rằng: Cụm từ, thường dùng để bày tỏ nỗi lo, sự e ngại về một điều sắp xảy ra.
Biết đâu: Phó từ, dùng để đưa ra một khả năng bất ngờ, không ngờ tới.
Họa may: Phó từ, có nghĩa gần giống "họa chăng", diễn tả một khả năng hiếm hoi, mong manh.

Từ đồng nghĩa

Thành ngữ liên quan

"Họa chăng" thường xuất hiện trong các câu văn mang tính chất ước đoán, văn chương hoặc trong khẩu ngữ để thể hiện sự không chắc chắn, đôi khi là sự hy vọng mong manh.
- Ước gì gặp lại người xưa, họa chăng còn chút tình quê trong lòng. (Thơ ca)